کارت گرافیک یکی از سختافزارهایی است که به دلیل وظیفه و نقشی که در مادربرد ایفا میکند، همواره تحت حرارت بالایی قرار دارد. همین امر باعث فرسایش بیشتر آن میشود. در راستای احیا و تقویت مجدد کارت گرافیک، ضمن سرویس لپتاپ، اقداماتی از قبیل ریبال کردن چیپ گرافیک صورت میگیرد. در این مقاله ضمن توضیح دادن درباره این موضوع، به سوالاتی از این دست پاسخ دادهایم: «علائم خرابی چیپ گرافیک چیست؟»/ دلایل سوختن چیپ گرافیک چیست؟»/ «مقصود از ریبال چیست؟»
کوتاه، مفید و مختصر درباره ریبال کردن چیپ گرافیک + ریبال چیست؟
پیش از آنکه به صورت جامع و مفصل به این سوال پاسخ دهیم که: «ریبال چیست؟» و «نحوه ریبال کردن کارت گرافیک چگونه است؟» میخواهیم با ذکر چند نکته کلیدی، اصل مطلب را بیان کنیم. به این ترتیب، در همین ابتدای مقاله، پاسخ فوری سوالات خود را میگیرید و ادامه مطلب را با ذهنیت بهتری خواهید خواند.
اگر تا کنون چیپها یا چیپستهای ابزارهای الکترونیک را دیده باشید، متوجه گویهای کوچک قلعی (موسوم به ball) روی آنها شدهاید. این توپهای کوچک که در ردیفهای منظم روی چیپ قرار میگیرند، نقش موثری در عملکرد آن دارند. به همین دلیل، در فرایند سرویس و احیای قطعات، میتوان با توپگذاری یا گویگذاری مجدد (reball کردن) آنها را تقویت کرد. در این مقاله، به این موضوع پرداختهایم.
کسب اطلاعات تکمیلی درباره کارت یا چیپ گرافیک لپ تاپ
اما در کنار آشنایی با مفهوم ریبال کردن، یک مسئله مهمتر وجود دارد: اینکه بدانید اساسا برای عملکرد بهتر کارت یا چیپ گرافیک لپ تاپ چه باید کرد؟ چطور جلوی خرابی آن را بگیرید؟ و سوالاتی از این دست….
برای کسب اطلاعات جامعتر در این زمینه، به شما توصیه میکنیم در فرصت مناسب، مقالات ذیل را نیز مطالعه کنید. زیرا خواندن مطالب تکمیلی درباره هر موضوع، دامنه اطلاعات شما را گسترش میدهد.
- علائم خرابی چیپ گرافیک لپ تاپ + بررسی وظایف چیپ PCH
- بررسی دلایل سایه افتادن روی صفحه لپ تاپ + راه های پیشگیری
- گرافیک آنبرد لپ تاپ بهتر است یا مجزا؟ + بررسی مزایا و معایب
- تعمیر یا تعویض چیپ گرافیک لپ تاپ (GPU) + راهکار
منظور از ریبال کردن چیپ گرافیک چیست؟
روی چیپ گرافیک، مانند بسیاری از چیپها و چیپستهای رایانه، یک سری گویهای ریز و کوچک قلعی وجود دارد. این گویها (یا به عبارت دیگر توپهای کوچک) در ردیفهای منظم، به صورت عمودی و افقی کنار هم قرار گرفتهاند. وظیفه آنها عبارت است از برقراری ارتباط الکترونیکی بین چیپ و قسمتی که بدان متصل میشوند.
اما مقصود از ریبال کردن (reballing) توپگذاری مجدد چیپ میباشد. به این صورت که توپهای قبلی طی یک پروسه خاص برداشته شده و به جای آنها گویهای جدید گذاشته شود. در ادامه به نحوه انجام این کار، اشاره کردهایم.
با چیپ گرافیک و علائم خرابی آن بیشتر آشنا شوید!
پیش از آنکه به نحوه ریبال کردن چیپ گرافیک بپردازیم، بد نیست که با ساختار گرافیک لپ تاپ بیشتر آشنا شویم. چیپ گرافیک (GPU) که به صورت آنبورد روی مادربرد قرار دارد، مسئول پردازش دادههای تصویری است. علاوه بر پردازنده گرافیکی آنبورد که روی خود مادربرد سوار شده است، میتوان از کارت گرافیک ثانویه و اختصاصی نیز استفاده کرد. طی فرایند فعالیت GPU، درست مانند فعالیت پردازنده CPU، حرارت زیادی تولید میشود. به واسطه این حرارت، چیپ گرافیک دچار فرسایش میشود و توپهای قلعی روی آن آسیب میبینند. به همین دلیل با ریبال کردن چیپ گرافیک، برای احیای این قطعه اقدام میشود. اما از کجا باید بفهمیم که چیپ گرافیک نیاز به ریبالینگ دارد؟ علائم خرابی چیپ گرافیک چه هستند؟
علائم خرابی چیپ گرافیک
نشانهها و علائم خرابی چیپ گرافیک را به تفصیل در این دو مقاله بیان کردهایم: «دلایل اصلی سوختن گرافیک لپ تاپ»/ «۵ عامل اصلی خرابی کارت گرافیک لپ تاپ چیست؟»
اما مهمترین نشانههایی که میتوان به آن اشاره کرد عبارتاند از:
- هنگ کردن لپتاپ و بالا نیامدن سیستم
- تغییرات ناگهانی در رنگ و کیفیت تصویر
- صدای زیاد فن لپتاپ
- ارورها و بوقهای مادربرد
ممکن است این نشانهها، دلیل خرابی چیپ گرافیک باشند. بعد از بررسی وضعیت، در صورت لزوم برای ریبال کردن چیپ گرافیک اقدام میشود. اما اساسا چرا باید جهت توپگذاری چیپ اقدام کرد؟ توپهای قلعی دقیقا به چه دلیلی آسیب میبینند؟
چرا باید برای ریبال کردن چیپ گرافیک اقدام کرد؟
چنانکه ذکر شد، توپهای قلعی کوچک چیپ گرافیک، جهت ایجاد ارتباط الکترونیک چیپ گرافیک به کار میروند. پس اگر آسیب ببینند، عملکرد گرافیک به کلی به مشکل میخورد. اما سوالی که مطرح میشود این است: «توپهای قلعی چه آسیبهایی میبینند؟»
انواع آسیبدیدگی توپهای قلعی
آسیبهایی که به واسطه آنها باید برای ریبال کردن چیپ گرافیک اقدام کرد عبارتاند از:
- ذوب شدن توپهای قلعی تحت حرارت بالای GPU
- ضربه خوردن و شکستن توپهای قلعی
- فرسایش چیپ و ترک خوردن توپهای قلعی
به دلایل فوق باید برای توپگذاری مجدد چیپ اقدام کرد. شایان ذکر است که این کار فقط یک بار جواب میدهد و در صورت تکرار مشکل، اساسا باید برای تعویض قطعه اقدام نمود. در ادامه، به نحوه ریبال کردن چیپ گرافیک و پروسه انجام آن خواهیم پرداخت.
نحوه ریبال کردن چیپ گرافیک
این اقدام، یک کار کاملا حرفهای است که صرفا باید توسط تکنسین کاربلد انجام شود. فرایند توپگذاری مستلزم باز کردن لپتاپ و درآوردن مادربرد و کارهایی از قبیل لحیمکاری است. اما درباره مراحل آن به صورت کلی میتوان گفت:
ابتدا ضمن بیرون آوردن مادربرد و درآوردن هیت سینک (بخشی از سیستم خنککننده) برای آزاد کردن چیپ گرافیک اقدام میشود. سپس با استفاده از الکل، سطح چیپ پاکسازی میشود. بعد با استفاده از دستگاه BGA برای قلعگذاری مجدد اقدام میشود. در اصطلاح به نصب مجدد و کاربرد دوباره چیپ گرافیک پس از مراحل ریبال، ری وُرک (rework) گفته میشود.
ابزارهایی که تکنسینها در این پروسه به کار میگیرند، عبارتاند از: هویه، خمیر لحیم، قلعکش مسی، دستگاه BGA متشکل از شابلون و پایه نگهدارنده، گویهای قلعی و غیره.
توصیههای عمومی برای نگهداری بهتر از کارت گرافیک
چنانکه در ابتدای مقاله ذکر شد، فعالیت پردازنده سیستم (CPU) و همچنین عملکرد کارت گرافیک (GPU) یا چیپ گرافیک همواره با حرارت بالایی همراه است. به همین دلیل به کاربران توصیه میشود که ضمن پایش دمای CPU، عملکرد سیستم خنککننده را چک کنند تا دمای داخلی لپتاپ بالا نرود. ضمن اینکه استفاده از کول پد (CoolPad) نیز میتواند باعث کنترل حرارت لپتاپ شود. برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه، خوندن مقالههای ذیل را به شما پیشنهاد میکنیم:
دمای سی پی یو در لپ تاپ چقدر باید باشد؟ + معرفی نرم افزارهای کاربردی
۸ راهکار ساده برای کاهش صدای فن لپ تاپ
آموزش تست فن لپ تاپ + معرفی نرم افزار
سوالات پرتکرار و متداول درباره ریبال کردن چیپ گرافیک لپ تاپ + ریبال چیست؟
در پایان مقاله، پس از ذکر مهمترین موضوعات درباره موضوع اصلی این نوشته (یعنی اینکه ریبال چیست و ریبال کردن چرا و چگونه انجام میشود) با طرح چند سوال و جواب کاربردی و رایج در این زمینه، به مرور و جمع بندی نکات ارائه شده میپردازیم.
ریبال چیست؟ (منظور از ریبال کردن گرافیک لپ تاپ چیست؟)
مقصود این است که با روشهای خاصی، گویهای قلعی روی چیپ گرافیک، مجددا ترمیم شود. فرایند ترمیم چیپ گرافیک را در اصطلاح «گویگذاری مجدد» یا همان «ریبال کردن» میگویند.
گویهای قلعی روی چیپ گرافیک، در معرض چه آسیبهایی قرار دارند؟
مهمترین آسیبهایی که توپها یا گوی قلعی روی چیپ گرافیک را تهدید میکنند، عبارتاند از: ذوب شدن توپهای قلعی تحت حرارت بالای GPU/ ضربه خوردن و شکستن توپهای قلعی/ فرسایش چیپ و ترک خوردن توپهای قلعی
ریبال کردن چیپ گرافیک لپ تاپ چگونه صورت میگیرد؟
پروسه ترمیم گویهای قلعی چیپ گرافیک، مستلزم باز کردن لپتاپ، بیرون آوردن مادربرد و لحیمکاری است. بنابراین فقط و فقط توسط تکنسین حرفهای انجام میشود. در این راستا، ضمن بیرون آوردن مادربرد و درآوردن هیت سینک، چیپ گرافیک آزاد و برداشته میشود. پس از این، فرایند پاکسازی با الکل، انجام میشود تا بعد، قلعگذاری مجدد صورت بگیرد.
حرف آخر: تا حالا درباره ریبال کردن شنیده بودی؟
امیدوارم ضمن خواندن این مقاله و آشنایی با مقوله ریبال کردن چیپ گرافیک، ضمن آشنایی با اهمیت برخی اقدامات، بهموقع جهت سرویس لپتاپ اقدام کنید. توصیه میکنیم با رعایت نکات اصولی مقالات آموزشی، از لپتاپ خود به خوبی مراقبت کنید تا جلوی بروز آسیبهای مختلف را بگیرید؛ آسیبهایی که ممکن است شما را به تعمیر مادربرد لپتاپ وادار کنند.
تاریخ آپدیت:
هفدهم مهر ۱۴۰۴
اشتراک گذاری
هر کسی که بهعنوان یک کاربر معمولی از لپتاپ استفاده میکنه، به آموختن یک سری مهارتهای کاربردی نیاز داره؛ مهارتهایی که آشنایی با اونها باعث میشه موقع روبهرو شدن با بسیاری از مشکلات روزمره کار با رایانه، خودتون مسئله رو حل بکنید.
برای مثال «بهترین کاری که موقع ریختن آب روی لپتاپ میشه انجام داد چیه؟» یا اینکه «وقتی سیستم هنگ میکنه، چه کار باید کرد؟» برای افرادی هم که حرفهایتر هستند، مسائل جذاب دیگهای وجود داره؛ مثل اینکه «باتری بایوس کجای لپتاپه؟» یا اینکه: «کابل فلت تصویر چیه؟ آیا میشه عوضش کرد؟»
سامان فریدی، مدیر لپتاپ اسکرین، شما رو به مطالعه مجموعه مقالات «مهارتهای کاربری» دعوت میکنه تا ضمن آشنایی با مهمترین مهارتهای موردنیاز، پاسخ بسیاری از سؤالهاتون رو بگیرید.
پربازدیدترینها
لپتاپ اسکرین با هدف تسهیل در فرآیند تعمیرات لپتاپ و فروش قطعات اورجینال لپتاپ فعالیت خود را از یک دهه گذشته آغاز نموده است. خدمات متنوعی نظیر مشاوره رایگان تعمیرات لپتاپ، فروش السیدی اورجینال لپتاپ، تعمیر اختصاصی قاب لپتاپ، فروش قطعات لپتاپ و … بخشی از خدمات لپتاپ اسکرین است.
ارتباط با ما
تهران، خیابان ولیعصر، تقاطع طالقانی، مجتمع نور تهران، طبقه چهارم تجاری واحد 12003 – کدپستی: 1416799646
شماره تلفن: 88227256-021 و 88226237-021
تلگرام، واتساپ و ایتا : 7980 130 0901
شنبه تا چهارشنبه 9:30 تا 18:30 و پنجشنبه 9:30 تا 14
ارسال قطعات چگونه است؟
از اینکه لپتاپ اسکرین را برای خرید قطعات لپتاپ انتخاب کردید سپاسگزاریم. تمامی محصولات فروشگاه اورجینال و اصلی بوده که از طریق پست پیشتاز، تیپاکس، چاپار و پیک موتوری برای شما ارسال میشود همچنین در قسمت قوانین و مقررات میتوانید بیشتر با نحوه ارسال ما آشنا بشوید. تیم پشتیبانی ما سفارشات را به موقع ارسال میکند و اگر نیاز به مشاوره پیش از خرید خود دارید میتوانید با کارشناسان ما صحبت کنید.