از عملکرد فن لپتاپ و نحوه فعالیت آن، صحت و سلامت سیستم خنککننده دستگاه مشخص میشود؛ چیزی که ضامن پایش حرارت استاندارد قطعات داخلی (مثل CPU و چیپ گرافیک) میباشد. به این ترتیب وقتی صدای زیاد فن لپتاپ به گوشتان میخورد یا احیانا هوای داغ از مجاری تهویه خارج میشود، حسابی نگران میشوید. دراین میان، یکی از مهمترین عواملی که باعث عملکرد غیرطبیعی فن میشود، نشستن گرد و غبار روی اجزای آن و کثیف شدن این قطعه میباشد. بهخاطر همین، در کنار تمیز کردن قسمتهای مختلف لپتاپ، تمیز کردن فن هم اهمیت ویژهای دارد. بنابراین، این سوالات مطرح میشوند: «چگونه فن لپ تاپ را تمیز کنیم؟ آیا تمیز کردن فن لپ تاپ با جارو برقی کار درستی است؟» در این مقاله به این سوالات پاسخ دادهایم.
لُبّ کلام درباره تمیز کردن فن لپ تاپ با جاروبرقی… آیا این کار درست است؟
پیش از آنکه به تفصیل درباره مسائل مربوط به تمیز کردن فن لپ تاپ توضیح دهیم، کوتاه و مفید، به یک سوال کلیدی و اساسی جواب میدهیم:
آیا تمیز کردن فن لپ تاپ با سشوار یا جاروبرقی کار درستی است؟
نه! چنین کاری، کاملا اشتباه است و میتواند به لپ تاپ شما آسیب بزند! بعضیها فکر میکنند میتوانند بدون باز کردن لپتاپ و با سشوار، داخل آن را خاکگیری کنند. اساسا چنین تصوری اشتباه و غیراصولی است. برای تمیز کردن اصولی اجزای مختلف لپتاپ (ازجمله فن) قابها باید با رعایت نکات ایمنی باز شوند. در این میان صرفا باید با استفاده از دمنده استاندارد و با رعات نکات اصولی و ایمنی اقدام شود. استفاده از سشوار (بهعنوان دمنده) یا استفاده از جاروبرقی (به عنوان مکنده) کاملا غیراستاندارد است و میتواند باعث کنده شدن چیپستها و سایر اجزای ریز شود.
پس توصیه میکنیم، برای تمیز کردن کامل لپتاپ و خاکگیری اجزای داخلی (مثل فن) ضمن سرویس دورهای لپ تاپ، فقط به تکنسین حرفهای مراجعه کنید. فارغ از این مسئله، برای کسب اطلاعات تکمیلی درباره تمیز کردن فن لپ تاپ (و مسائل مربوط به آن) بهتر است با ساختار سیستم خنککننده لپ تاپ بیشتر آشنا شوید. سیستم خنک کننده لپ تاپ از سه جزء اصلی تشکیل شده است که در مقالات مختلف لپتاپ اسکرین، به هر یک از آنها پرداختهایم. این اجزاء عبارتاند از:
فن لپ تاپ/ هیت سینک/ خمیر سلیکونی (عایق حرارتی)
در ادامه مقاله، به تفصیل درباره همه موارد فوق و مهمترین مطالب مربوط به آنها توضیح دادهایم.
با ساختار سیستم تهویه لپتاپ و اهمیت فن، بیشتر آشنا شوید!
جهت درک نحوه عملکرد فن و بهتبع آن پی بردن به ضرورت تمیز کردن فن لپ تاپ، بهتر است ساختار سیستم تهویه را بیشتر بشناسید. سیستم تهویه و خنککننده لپتاپ برای متعادلسازی دمای داخلی دستگاه طراحی شده است. زیرا به دلیل فعالیت CPU هنگام پردازش سیستم، دمای بالایی ایجاد میشود؛ دمایی که اگر از داخل دستگاه به بیرون هدایت نشود، به آن آسیب خواهد زد. در این راستا، سیستم تهویه داخلی و دفع حرارت لپتاپ متشکل از خمیر حرارتی، هیت سینک (گرماگیر) و فن، وظایف خود را انجام میدهد.
خمیر حرارتی (خمیر سیلیکون) بین سی پی یو و هیت سینک قرار دارد و گرمای ایجادشده را به هیت سینک منتقل میکند؛ خصوصیت خمیری بودن این ماده، باعث میشود که حرارت همه نقاط CPU را به خود جذب کند. همچنین از آنجا که این خمیر قابلیت رسانایی حرارتی دارد، دمایی را که به خود جذب کرده، از سمت دیگر به هیت سینک میدهد. Heat sink هم که در واقع عملیات گرماگیری را انجام میدهد، این گرما را میگیرد تا در گام بعدی به بیرون انتقال دهد. انتقال این گرما به بیرون به کمک فن انجام میگیرد. فن، ضمن خنک کردن سیستم، این حرارت را به بیرون هدایت میکند. به این ترتیب، حتی اگر ساعات طولانی، کار با لپتاپ ادامه پیدا کند، سیستم قادر خواهد بود با کنترل دما از بروز آسیب جلوگیری نماید.
معمولا در لپتاپ دو فن قرار گرفته است که ضمن بیرون راندن حرارت داخلی با استفاده از سیستم لوله گرمایی، پردازنده CPU و چیپ گرافیک (GPU) را خنک میکنند. با توجه به این امر، اهمیت سالم بودن و عملکرد درست فن (fan) بیش از پیش روشن میشود؛ امری که ممکن است به واسطه کثیف شدن یا غبار گرفتن آن، خدشهدار شود.
مهمترین مسائل درباره تمیز کردن فن لپ تاپ
با توجه به اهمیت موضوع تمیزکاری سیستم تهویه لپتاپ در راستای عملکرد درست و مفید آن، سوالات زیادی مطرح میشود. در ادامه به مهمترین مسائل مربوطه در قالب پرسش و پاسخهای کاربردی پرداختهایم:
- آیا تمیز کردن فن لپ تاپ با جاروبرقی و سشوار کار درستی است؟
- راه اصولی تمیزکاری سیستم تهویه لپ تاپ چیست؟
آیا تمیز کردن فن لپ تاپ با جاروبرقی و سشوار کار درستی است؟
خیر؛ این کار به هیچ وجه اقدام درستی نیست. برخی تصور میکنند برای اینکه بدون باز کردن لپتاپ بتوانند داخل آن را خاکگیری کنند، میتوانند از سشوار استفاده نمایند. انجام چنین کاری کاملا غیراصولی است. زیرا اساسا برای تمیز کردن و خاکگیری فن، باید این قطعه از روی دستگاه برداشته شود. به همین دلیل، حتی اگر قاب لپتاپ را باز کردهاید، نباید سشوار و جارو برقی را به سمت قطعات بگیرید. زیرا:
- استفاده از جارو و سشوار ممکن است موجب تخلیه الکتریسته ساکن شود. به این ترتیب، حتی اگر برق در قطعات جریان نداشته باشد، میتواند باعث سوختن آنها شود.
- جریان پرفشار هوا روی قطعات (چه به صورت دمنده، مانند سشوار و چه به صورت مکنده، مانند جارو برقی) میتوند باعث کنده شدن و افتادن اِلِمانها و عناصر ریز روی چیپها و قطعات شود. به این ترتیب، جهت خاکگیری، تا جایی که امکان دارد قطعات مورد نظر باید از روی سیستم جدا شوند. سپس با دمنده استاندارد (نه سشوار و جارو برقی) با رعایت فاصله و فشار مناسب جهت خاکگیری و زدودن گرد و غبار اقدام کرد.
راه اصولی تمیزکاری سیستم تهویه لپ تاپ چیست؟
چنانکه ذکر شد، برای تمیزکاری اصولی قطعات داخلی، باید قابهای لپتاپ باز شوند؛ البته پیش از باز کردن پیچها، بهتر است مسائل مربوط به گارانتی دستگاه را در نظر داشته باشید و با توجه به آن اقدام نمایید. پساز این مرحله، برای تمیز کردن قطعاتی که نیاز به دمیدن جریان هوا دارند، بهتر است تا جاییکه میشود، آنها را از سیستم جدا نمود. بدیهی است که پیش از باز کردن لپتاپ باید باتری از آن جدا شود و هیچگونه جریان برقی در سیستم وجود نداشته باشد. برای اطمینان از این امر، بعد از جداسازی شارژر و آداپتور، دستتان را روی دکمه پاور (power) نگه دارید تا باقیمانده جریان الکتریسیته احتمالی نیز خارج شود. با توجه به حساسیت تمیزکاری داخلی، توصیه میکنیم انجام آن را هنگام سرویس دورهای لپتاپ به تکنسین حرفهای بسپارید.
آنچه درباره تمیز کردن فن لپ تاپ اهمیت دارد، زدودن گرد و غبار است که به سادگی با دمنده استاندارد صورت میگیرد. برای تمیز کردن سایر نقاط هم اگر مجبور به استفاده از دستمال یا برس مخصوص شدید، فقط به صورت خشک از آنها استفاده کنید. برای کسب اطلاعات بیشتر در زمینه تمیز کردن قسمتهای مختلف، خواندن مقاله ذیل را نیز به شما پیشنهاد میکنیم:
«آموزش کامل تمیز کردن لپ تاپ + نکات کلیدی»
سوالات متداول درباره تمیز کردن فن لپ تاپ
در پایان مقاله، برای مرور و جمعبندی مطالب ارائهشده، به ذکر چند سوال و جواب رایج میپردازیم:
آیا تمیز کردن فن لپ تاپ با جاروبرقی کار درستی است؟
خیر! این کار کاملا خطاست. برای تمیز کردن فن، نباید از سشوار یا جاروبرقی استفاده کرد؛ این کار باید توسط تکنسین حرفهای، ضمن باز کردن قاب لپتاپ، با کمک دمنده استاندارد انجام شود.
چرا تمیز کردن فن لپ تاپ اهمیت دارد؟
فن، به عنوان بخش مهم سیستم خنک کننده لپتاپ، حرارت ناشی از فعالیت CPU، GPU و سایر اجزا را به بیرون هدایت میکند. به این ترتیب جلوی آسیبهایی را که ممکن است به واسطه افزایش حرارت به پردازنده CPU یا سایر اجزا وارد شود، میگیرد. بنابراین، تمیز کردن آن جهت حفظ عملکرد مناسب، ضرورت دارد. این کار باید ضمن سرویس دورهای لپتاپ، توسط تکنسین حرفهای انجام شود.
کسب اطلاعات تکمیلی درباره موضوعات مرتبط
در این مقاله و در سایر مقالات لپتاپ اسکرین، به تناسب موضوع هر قسمت، برخی مقالات مفید را به شما معرفی کردهایم. این کار باعث کسب اطلاعات تکمیلی و نیز گسترش دیدگاه کاربران میشود. از این رو، خواندن مقالات ذیل را نیز به شما پیشنهاد میکنیم:
حرف آخر: وقتی فن لپ تاپ مثل بنز کار میکند!!
با توجهبه مطالب این مقاله، حتما به اهمیت سرویس لپ تاپ به صورت دورهای و اقدام برای خاکگیری داخلی و تمیز کردن فن، پی بردهاید. توصیه میکنیم با رعایت نکات اصولی مقالات آموزشی، از لپتاپ خود به خوبی مراقبت کنید تا جلوی بروز آسیبهای مختلف را بگیرید؛ آسیبهایی که ممکن است شما را به تعمیرات لپتاپ وادار کنند.
خواندن این مقالات را نیز به شما توصیه میکنیم: ۸ راهکار ساده برای کاهش صدای فن لپ تاپ |
تاریخ آپدیت:
سیزدهم مرداد ۱۴۰۴
